Chia cho nhau nụ cười héo úa Sẻ cho nhau giọt lệ tươi vui Xoa cho nhau bao vết chém của đời Cùng nhau nhặt lại những gì rơi rụng...Cùng nhau nhặt lại những gì rơi… rụng…

Ngày 02 tháng 02 năm 2012

Những vần thơ xuôi ngược

Nhân đọc được bài thơ Cảnh Xuân được làm theo kiểu có thể đọc xuôi, ngược theo nhiều cách trên blog của Beanbeanpham, tôi khoái quá, bèn lục lọi trên mạng và tìm được thêm một số bài thơ cũng được làm theo cùng cái cung cách thú vị ấy. Xin giới thiệu lên đây để các bạn cùng thưởng thức!

Cửa sổ đêm khuya
Hàn Mặc Tử

Hoa cười nguyệt rọi cửa lồng gương
Lạ cảnh buồm thêm nỗi vấn vương
Tha thướt liễu in hồ gợn sóng
Hững hờ mai thoảng gió đưa hương
Xa người nhớ cảnh tình lai láng
Vắng bạn ngâm thơ rượu bẽ bàng
Qua lại yến ngàn dâu ủ lá
Hoa đàn sẵn có dế bên đường.

Bài thơ này được làm theo kiểu lục chuyển hồi văn, nghĩa là có thể đọc theo sáu cách:
1. Ðọc xuôi
2. Ðọc ngược
3. Bỏ 2 chữ đầu đọc xuôi
4. Bỏ 2 chữ đầu đọc ngược
5. Bỏ 2 chữ sau



Xuân hứng
Tự Đức

Thi đàn tế liễu lộng hoa hài,
Khách bộ tùy sương ấn bích đài.
Kỳ cục đả thanh phong giáp trận,
Tửu hồ khuynh bạch tuyết hòa bôi.
Sơ liêm thấu nguyệt hương lung trúc,
Tuyết án lang hoa vị áp mai.
Phi phất thảo am đầu tĩnh điếm,
U tình cố nãi thuộc quyên ai.

Cảm hứng mùa xuân (Người dịch: Tự Đức)

Ai quen thuộc ấy có tình ư,
Đêm tĩnh đâu am cỏ phất phơ.
Mai ép mùi hoa lừng án tuyết,
Trúc lồng hương nguyệt thấu rèm thưa.
Bôi hòa tuyết bạch nghiêng hồ rượu,
Trận giáp phong thanh đánh cuộc cờ.
Rêu bước in sương theo bước khách,
Hài hòa lỏng lẻo tới đàn thơ.
6. Bỏ 2 chữ sau đọc ngược

Có thể nói đây là bài thơ độc đáo vô nhị, được làm theo lối thuận nghịch độc đáo: đọc xuôi là chữ Hán, đọc ngược theo chữ Nôm. Bản dịch chính là bài đọc ngược của bản Hán văn.

Thương tiếc
Nhật Hồng - Nguyễn Thanh Vân

Cách 1.- Đọc Xuôi :
Vương tình lệ thảm, khóc hồn oan.
Nát rữa đời xuân, mộng dở dang !
Sương khói lạnh mờ, mây khuất nguyệt,
Gió mưa sầu rũ, phiếm rơi đàn !
Gương hờn tủi phận, vùi son phấn,
Luợc trách buồn duyên, lỡ đá vàng !
Hương sắc đắm chìm, thân mệnh bạc,
Thương lòng xót liễu, rụng đài trang !

Cách 2.- Đọc Ngược :
Trang đài rụng liễu xót lòng thương.
Bạc mệnh thân chìm, đắm sắc hương !
Vàng đá lỡ duyên buồn trách lược,
Phấn son vùi phận, tủi hờn gương !
Đàn rơi phiếm rũ, sầu mưa gió,
Nguyệt khuất mây mờ, lạnh khói sương !
Dang dở mộng xuân, đời rữa nát.
Oan hồn khóc thảm, lệ tình vương !

Cách 3.- Bỏ 2 chữ đầu trong mỗi câu của Bài Đọc Xuôi :
Lệ thảm khóc hồn oan
Đời xuân mộng dở dang
Lạnh mờ mây khuất nguyệt
Sầu rũ phiếm rơi đàn
Tủi phận vùi son phấn
Buồn duyên lỡ đá vàng
Đắm chìm thân mệnh bạc
Xót liễu rụng đài trang

Cách 4.- Bỏ 2 chữ đầu trong mỗi câu của Bài Đọc Ngược :
Rụng liễu xót lòng thương
Thân chìm đắm sắc hương
Lỡ duyên buồn trách lược
Vùi phận tủi hờn gương
Phiếm rũ sầu mưa gió
Mây mờ lạnh khói sương
Mộng xuân đời rữa nát
Khóc thảm lệ tình vương

Cách 5 .- Bỏ 3 chữ đầu trong mỗi câu của Bài Đọc Xuôi :
Thảm khóc hồn oan
Xuân mộng dở dang
Mờ mây khuất nguyệt
Rũ phiếm rơi đàn
Phận vùi son phấn
Duyên lỡ đá vàng
Chìm thân mệnh bạc
Liễu rụng đài trang

Cách 6.- Bỏ 3 chữ đầu trong mỗi câu của Bài Đọc Ngược :
Liễu xót lòng thương
Chìm đắm sắc hương
Duyên buồn trách lược
Phận tủi hờn gương
Rũ sầu mưa gió
Mờ lạnh khói sương
Xuân đời rữa nát
Thảm lệ tình vương

Cách 7 .- Bỏ 3 chữ cuối trong mỗi câu của Bài Đọc Xuôi :
Vương tình lệ thảm,
Nát rữa đời xuân
Sương khói lạnh mờ,
Gió mưa sầu rũ
Gương hờn tủi phận,
Lược trách buồn duyên
Hương sắc đắm chìm
Thương lòng xót liễu

Cách 8 .- Bỏ 3 chữ cuối trong mỗi câu của Bài Đọc Ngược :
Trang đài rụng liễu
Bạc mệnh thân chìm
Vàng đá lỡ duyên
Phấn son vùi phận
Đàn rơi phiếm rũ
Nguyệt khuất mây mờ
Dang dỡ mộng xuân
Oan hồn khóc thảm

Cách 9 .- Bỏ 3 chữ cuối trong mỗi câu của Bài đọc Xuôi, nhưng đọc từ dưới lên :
Thương lòng xót liễu
Hương sắc đắm chìm
Luợc trách buồn duyên
Gương hờn tủi phận
Gió mưa sầu rũ
Sương khói lạnh mờ
Nát rữa đời xuân
Vương tình lệ thảm

Cách 10.- Bỏ 3 chữ cuối trong mỗi câu của Bài Đọc Ngược, nhưng đọc từ dưới lên :
Oan hồn khóc thảm
Dang dở mộng xuân
Nguyệt khuất mây mờ
Đàn rơi phiếm rũ
Phấn son vùi phận
Vàng đá lỡ duyên
Bạc mệnh thân chìm
Trang đài rụng liễu

Cách 11 .- Bỏ 4 chữ đầu trong mỗi câu của Bài Đọc Xuôi :
Khóc hồn oan
Mộng dở dang
Mây khuất nguyệt
Phiếm rơi đàn
Vùi son phấn
Lỡ đá vàng
Thân mệnh bạc
Rụng đài trang

Cách 12 .- Bỏ 4 chữ đầu trong mỗi câu của Bài Đọc Ngược :
Xót lòng thương
Đắm sắc hương
Buồn trách lược
Tủi hờn gương
Sầu mưa gió
Lạnh khói sương
Đời rữa nát
Lệ tình vương

Cách 13 .- Đọc xuôi như thơ tự do :
Vương tình…
Lệ thảm…
Khóc hồn oan !
Nát rữa…
Đời xuân…
Mộng dở dang !
Sương khói…
Lạnh mờ…
Mây khuất nguyệt !
Gió mưa…
Sầu rũ…
Phiếm rơi đàn !

* * *
Gương hờn…
Tủi phận…
Vùi son phấn !
Lược trách…
Buồn duyên…
Lỡ đá vàng !
Hương sắc…
Đắm chìm…
Thân mệnh bạc !
Thương lòng…
Xót liễu…
Rụng đài trang !

Cách 14.- Đọc ngược như thơ tự do :
Trang đài...
Rụng liễu...
Xót lòng thương !
Bạc mệnh...
Thân chìm...
Đắm sắc hương !
Vàng đá...
Lỡ duyên...
Buồn trách lược !
Phấn son...
Vùi phận...
Tủi hờn gương !
* * *
Đàn rơi...
Phiếm rũ...
Sầu mưa gió...
Nguyệt khuất...
Mây mờ...
Lạnh khói sương !
Dang dở...
Mộng xuân...
Đời rữa nát !
Oan hồn....
Khóc thảm...
Lệ tình vương !

Cảnh Xuân

1. Đọc xuôi 2. Đọc ngược

Ta mến cảnh Xuân ánh sáng ngời .............. Cười mĩm mắt ai bóng thướt tha
Thú vui thơ rượu chén đầy vơi .................... Bổng trầm đàn hát tiếng ngân xa
Hoa cài giậu trúc cành xanh biếc ........ .........Người đông bến đợi thuyền xuôi ngược
Lá quyện hương Xuân sắc thắm tươi .......... Sóng lặng sông chờ khách lại qua
Qua lại khách chờ sông lặng sóng ............... Tươi thắm sắc Xuân hương quyện lá
Ngược xuôi thuyền đợi bến đông người ....... Biếc xanh cành trúc giậu cài hoa
Xa ngân tiếng hát đàn trầm bổng .................. Vơi đầy chén rượu thơ vui thú
Tha thướt bóng ai mắt mĩm cười .................. Ngời sáng ánh Xuân cảnh mến ta

3. Bỏ 2 từ đầu mỗi câu- Đọc xuôi ....... 4. Bỏ 2 từ cuối mỗi câu - Đọc ngược

Cảnh Xuân ánh sáng ngời ...........Mắt ai bóng thướt tha
Thơ rượu chén đầy vơi ............... Đàn hát tiếng ngân xa
Giậu trúc cành xanh biếc ............. Bến đợi thuyền xuôi ngược
Hương Xuân sắc thắm tươi ......... Sông chờ khách lại qua
Khách chờ sông lặng sóng .......... Sắc Xuân hương quyện lá
Thuyền đợi bến đông người .........Cành trúc giậu cài ho
Tiếng hát đàn trầm bổng ...............Chén rượu thơ vui thú
Bóng ai mắt mĩm cười ...................Ánh Xuân cảnh mến ta

5. Bỏ 3 từ đầu mỗi câu - Đọc ngược ........... 6. Bỏ 3 từ cuối mỗi câu - Đọc xuôi

Cười mĩm mắt ai .................... Ta mến cảnh Xuân
Bổng trầm đàn hát .................. Thú vui thơ rượu
Người đông bến đợi .................Hoa cài giậu trúc
Sóng lặng sông chờ .................Lá quyện hương Xuân
Tươi thắm sắc Xuân ................Qua lại khách chờ
Biếc xanh cành trúc ................. Ngược xuôi thuyền đợi
Vơi đầy chén rượu ....................Xa ngân tiếng hát
Ngời sáng ánh Xuân .................Tha thướt bóng ai

7. Bỏ 4 từ đầu mỗi câu - Đọc xuôi ............. 8. Bỏ 4 từ cuối mỗi câu - Đọc ngược

Ánh sáng ngời ................... Bóng thướt tha
Chén đầy vơi .................... .Tiếng ngân xa
Cành xanh biếc .................. Thuyền xuôi ngược
Sắc thắm tươi ................... ..Khách lại qua
Sông lặng sóng ....................Hương quyện lá
Bến đông người ...................Giậu cài hoa
Đàn trầm bổng .....................Thơ vui thú
Mắt mĩm cười ...................... Cảnh mến ta

Không biết tác giả
Điều đặc biệt là dù đọc theo nhiều cách, chủ đề bài thơ vẫn không thay đổi, niêm luật vẫn nghiêm chỉnh.

Vầng Tâm
Thơ Lê Anh Chí

Động loé trời sương màn gợn đục,
Tha hồ tâm tánh nhớ thương mau
Vọng Ngã ngưng thiền, tiên khác tục,
Ta cùng trăng thả, lạc bên cầu !
*
Có phải vì người, trăng tỏ sáng,
Nghìn thu vẳng trổi khúc Nghê Thường ?
Tin ngàn tỉnh tĩnh , muôn tâm rạng,
Thố ngọc, vầng tâm, pháp uyển vương !
 
========
 
Đọc ngược thành bài thơ :
 
Tâm Vầng

Vương uyển, pháp tâm,  vầng ngọc thố,
Rạng tâm muôn tĩnh, tỉnh ngàn tin,
Thường Nghê, khúc trổi vẳng thu nghìn,
Sáng tỏ : trăng, người , vì phải có !
*
Cầu bên, lạc thả, trăng cùng ta,
Tục khác tiên, thiền ngưng Ngã Vọng !
 Mau thương nhớ  tánh, tâm hồ tha ?
 YĐục gợn màn sương, trời loé động !
____________________________________
 
5 Bài thơ đọc xuôi
 
                    Vầng Tâm
                    Thơ Lê Anh Chí
             Động loé trời sương màn gợn đục,
             Tha hồ tâm tánh nhớ thương mau
             Vọng Ngã ngưng thiền, tiên khác tục,
             Ta cùng trăng thả, lạc bên cầu !
*
       Có phải vì người, trăng tỏ sáng,
       Nghìn thu vẳng trổi khúc Nghê Thường ?
       Tin ngàn tỉnh tĩnh , muôn tâm rạng,
       Thố ngọc, vầng tâm, pháp uyển vương
 
=====
Bài thơ 2 : Ngắt đi 1 chữ ở đầu mỗi câu , trở thành bài thơ sau :
 
             loé trời sương, màn gợn đục,
             hồ, tâm, tánh nhớ thương mau
             Ngã ngưng thiền, tiên khác tục,
             cùng trăng thả, lạc bên cầu !
*
       phải vì người, trăng tỏ sáng,
       thu vẳng trổi khúc Nghê Thường ?
       ngàn tỉnh tĩnh , muôn tâm rạng,
       ngọc vầng, tâm pháp, uyển vương !
 
=======
Bài thơ 3 : Ngắt đi 2 chữ ở đầu mỗi câu , trở thành bài thơ sau :
 
             trời sương màn gợn đục,
             tâm tánh nhớ thương mau
             ngưng thiền, tiên khác tục,
             trăng thả lạc bên cầu !
*
       vì người, trăng tỏ sáng,
       vẳng trổi khúc Nghê Thường ?
       tỉnh tĩnh , muôn tâm rạng,
       vầng tâm, pháp uyển vương !
 
======
Bài thơ 4 : Ngắt đi 3 chữ ở đầu mỗi câu , trở thành bài thơ sau :
             *           *           *    
             sương màn gợn đục,
             tánh nhớ thương mau
             thiền, tiên khác tục,
             thả lạc bên cầu !
*
       người, trăng tỏ sáng,
       trổi khúc Nghê Thường 
       tĩnh , muôn tâm rạng,
       tâm pháp uyển vương !
 
=======
Bài thơ 5 : Ngắt đi 4 chữ ở đầu mỗi câu , trở thành bài thơ sau :
 
             màn gợn đục,
             nhớ thương mau
             tiên khác tục,
             lạc bên cầu !
*
       trăng tỏ sáng,
       khúc Nghê Thường 
       muôn tâm rạng,
       pháp uyển vương !
_____________________________________
 
5 Bài thơ đọc ngược
=============
 
Bài thơ 6 : Bài thơ đọc ngược :
 
                    Tâm Vầng
                    Thơ Lê Anh Chí
       Vương uyển, pháp tâm,  vầng ngọc thố,
       Rạng tâm muôn tĩnh, tỉnh ngàn tin,
       Thường Nghê, khúc trổi vẳng thu nghìn,
       Sáng tỏ : trăng, người , vì phải có !
*
             Cầu bên, lạc thả, trăng cùng ta,
             Tục khác tiên, thiền ngưng Ngã Vọng !
             Mau thương nhớ  tánh, tâm hồ tha ?
             Đục gợn màn sương, trời loé động !
 
=======
Bài thơ 7 : Ngắt đi 1 chữ ở đầu mỗi câu , trở thành bài thơ sau :
 
       uyển pháp tâm,  vầng ngọc thố,
       tâm muôn tĩnh, tỉnh ngàn tin,
       Nghê khúc, trổi vẳng thu nghìn,
       tỏ : trăng, người , vì phải có !
*
             bên lạc thả, trăng cùng ta,
             khác tiên, thiền ngưng Ngã Vọng !
             thương nhớ  tánh, tâm hồ tha ?
             gợn màn sương, trời loé động !
 
=======
Bài thơ 8 : Ngắt đi 2 chữ ở đầu mỗi câu , trở thành bài thơ sau :
 
       pháp tâm,  vầng ngọc thố,
       muôn tĩnh, tỉnh ngàn tin,
       khúc trổi vẳng thu nghìn,
       trăng, người , vì phải có !
*
             lạc thả trăng cùng ta,
             tiên, thiền ngưng Ngã Vọng !
             nhớ  tánh, tâm hồ tha ?
             màn sương, trời loé động !
 
=======
Bài thơ 9 : Ngắt đi 3 chữ ở đầu mỗi câu , trở thành bài thơ sau :
 
       tâm,  vầng ngọc thố,
       tĩnh, tỉnh ngàn tin,
       trổi vẳng thu nghìn,
       người , vì phải có !
*
             thả trăng cùng ta,
             thiền ngưng Ngã Vọng !
             tánh tâm hồ tha ?
             sương, trời loé động !
 
========
Bài thơ 10 : Ngắt đi 4 chữ ở đầu mỗi câu , trở thành bài thơ sau :
 
       vầng ngọc thố,
       tỉnh ngàn tin,
       vẳng thu nghìn,
       vì phải có !
*
             trăng cùng ta,
             ngưng Ngã Vọng !
             tâm hồ tha ?
             trời loé động !
*

7 nhận xét:

HuỳnhThơ nói...Trả Lời

VQ sưu tầm mấy bài thơ quá hay!mình thích bài "thương tiếc" :đọc cách nào cũng thấy hay

oanhoanh nói...Trả Lời

Tho hay thiet,nhung doc nhieu cach khong biet la y cua tg hay cua doc gia sang kien ra day??

oanhoanh nói...Trả Lời
Nhận xét này đã bị tác giả xóa.
dovietquoc nói...Trả Lời

@oanhoanh
Có một model làm thơ theo kiểu này từ rất xưa rồi, nhưng tất cả đều theo thể thơ Đường (vì mỗi câu 7 chữ dễ hoán đổi khi đọc xuôi, ngược) hiện còn rất ít bài thơ cổ theo phong cách này. Hiện nay, có một sáng tạo mới là làm theo lối thơ Lục Bát của VN, cũng đọc xuôi ngược như thế.
Đó là chủ ý sáng tác của tác giả, chứ không phải do độc giả nghĩ ra đâu!

dovietquoc nói...Trả Lời

@HuỳnhThơ
Còn nhiều lắm, cả thơ cũ , thơ mới. Nhưng đưa cả lên đây thì sẽ khiến bạn bè "bội thực" mất! Hihi

Xuyennhac nói...Trả Lời

"vầng ngọc thố,
tỉnh ngàn tin,
vẳng thu nghìn,
vì phải có ! "
Nghĩa là sao hở cu Q ??? Hiểu chết liền !!!!

dovietquoc nói...Trả Lời

@Xuyennhac
""vầng ngọc thố,
tỉnh ngàn tin,
vẳng thu nghìn,
vì phải có ! "
Nghĩa là sao hở cu Q ??? Hiểu chết liền !!!!"

Người hỏi ta thì ta hỏi ai
Đủ câu đủ chữ - hiểu còn...hoài
Văn chương thi phú nào bao tá
Gượng hiểu thôi, còn bở hơi tai!

Người hỏi ta thì ta hỏi ai?!

Cảm nghĩ của bạn

Cảm ơn bạn đã xem bài đăng! Xin cho biết cảm nghĩ của bạn!

Đầu trang
Giữa trang
Cuối trang